Американската Федерална управа за цивилно воздухопловство (ФАА) ја укина забраната за полетување на авионите низ целата територија на САД, воведена поради голем технички дефект во системот за контрола на воздушниот сообраќај. Поради проблемот, авионскиот сообраќај беше парализиран повеќе од четири часа, а последиците се очекува да се чувствуваат и во наредните денови.
Според податоците на специјализираната страница „FlightAware“, вчера доцнеле повеќе од 8.500 летови, додека речиси 8.000 биле откажани. Проблемите продолжиле и денеска, за кога веќе биле откажани над 2.000 летови кон САД, од САД и во рамките на земјата, а за повеќе од 300 се очекувале доцнења.
Од ФАА соопштија дека забраната била воведена поради вонредни околности предизвикани од проблем во комуникацискиот систем, кој ги погодил сите центри за контрола на воздушниот сообраќај во земјата.
Американскиот министер за внатрешна безбедност, Марквејн Мулин, изјави дека нема никакви индикации за напад и дека безбедноста на патниците во ниту еден момент не била загрозена.
Забраната за полетување беше објавена во петокот во 15:54 часот по локално време. Во тој момент во воздухот имало повеќе од 3.500 авиони. Дел од нив биле пренасочени кон други аеродроми, додека останатите продолжиле кон планираните дестинации.
Неколку часа подоцна, на одредени авиони повторно им било дозволено да полетаат од меѓународниот аеродром во Сан Франциско, а околу 20:15 часот ФАА повторно го отворила американскиот воздушен простор.
ICYMI — Airports are reportedly running out of gates for aircraft to land. Some airport taxiways and tarmacs are becoming crowded with grounded planes, causing operations to consider a standstill. https://t.co/RBelMiqQNV
— Toria Brooke (@realtoriabrooke) November 14, 2026
Последиците се почувствуваа и надвор од САД
Европската организација за безбедност на воздушната пловидба „Еуроконтрол“, на барање на американските власти, ги запрела летовите кон САД од земјите членки. Проблемот се одразил и врз авиосообраќајот во Австралија и Канада. Најголемиот меѓународен аеродром во Сиднеј ги запрел летовите кон САД, додека канадската авиокомпанија „Ер Канада“ откажала летови меѓу двете земји.
Американскиот министер за транспорт Шон Дафи предупреди дека последиците од дефектот ќе се чувствуваат уште неколку дена. Тој објасни дека проблемот настанал поради преоптоварување на застарениот комуникациски систем за контрола на воздушниот сообраќај.
„Станува збор за аналогна телекомуникациска технологија. Нашите прекинувачи и рутери едноставно биле преоптоварени со податоци и престанале да работат“, изјави Дафи.
Според него, дефектот влијаел и врз комуникациските и врз радарските системи. Тој кажа дека е потребна целосна модернизација на системот, за која проценува дека ќе чини околу 50 милијарди долари.
Американските авиокомпании постепено почнале да го обновуваат сообраќајот, но десетици илјади патници останале заглавени на аеродромите низ земјата.
Министерот за внатрешна безбедност Мулин отфрли можност дефектот да бил предизвикан од хакерски напад, наведувајќи дека нема докази за такво нешто. Тој ја отфрли и поврзаноста со глобалниот прекин на услугите на „Мајкрософт“.
Американскиот претседател Доналд Трамп побара од Конгресот што побрзо да донесе закон со кој ќе се овозможи модернизација на системот за контрола на воздушниот сообраќај, контролните кули, терминалите и другата клучна инфраструктура.
Овој прекин е втор случај на целосна забрана за полетување на авионите на територијата на САД од терористичките напади на 11 септември 2001 година. Сличен инцидент се случи и во 2023 година, кога поради дефект на системот за известување на пилотите летовите беа запрени еден час и 52 минути. Тогаш доцнеа околу 9.500 летови, а приближно 1.300 беа откажани.