Американскиот претседател Доналд Трамп вчера објави дека постигнал рамковен договор со НАТО „во врска со Гренланд“, а според „Њујорк тајмс“, дипломатските кругови ја разгледуваат опцијата според која САД би добиле суверенитет над помали делови од територијата на Гренланд со цел таму да воспостават воени бази.
Опцијата што се разгледува е САД да не го купат целиот остров, туку да добијат целосен суверенитет над одредени делови од територијата на Гренланд за воени бази. Ова би било слично на статусот што го има Обединетото Кралство над своите бази на Кипар.
Средба во Давос
Трамп го објави договорот на социјалната мрежа Truth Social по средбата со генералниот секретар на НАТО, Марк Руте, во Давос, каде што се одржуваше Светскиот економски форум. Тој напиша дека тој и Руте „ја формирале рамката на иден договор во врска со Гренланд и, всушност, целиот арктички регион“, без да даде детали. Додаде дека таквото решение, доколку се спроведе, би било „одлично за САД и сите земји од НАТО“.
Само неколку часа претходно, во говор во Давос, Трамп им рече на европските лидери дека нема да се задоволи со ништо помалку од американска сопственост врз Гренланд, тврдејќи дека тоа е прашање на национална безбедност. Во исто време, тој се обиде да ги ублажи своите пораки велејќи дека САД нема да употребат сила за да ја преземат територијата, но нагласи дека планираат да користат економска и дипломатска моќ за да го „добијат“ Гренланд. Тој повика на „итни преговори“, ги исмеа европските земји како зависни од САД и предупреди дека Данска и другите европски земји би можеле да ги претрпат последиците.
Закани со царини
Тој, исто така, се закани со конкретни мерки. Пред четири дена, Трамп се закани дека ќе воведе високи царини за голем број европски сојузници поради нивната поддршка за статусот на Гренланд како автономна територија на Данска. Но, по средбата со Руте, тој објави дека САД нема да воведат тарифи од 10 проценти за Данска, Норвешка, Шведска, Франција, Германија, Обединетото Кралство, Холандија и Финска од 1 февруари. За време на викендот, тој дури се закани дека ќе ги зголеми тарифите на 25 проценти од 1 јуни.
„Врз основа на тој договор, нема да ги воведувам царините што требаше да стапат на сила на 1 февруари“, рече Трамп.
Иако не ја објави содржината на договорот, тој изјави дека продолжуваат разговорите за американскиот антиракетен штит, кој делумно ќе биде сместен во Гренланд. Во Давос, тој исто така тврдеше дека договорот ќе биде на сила „засекогаш“.
„Имаме концепт за договор. Мислам дека тоа ќе биде многу добар договор за Соединетите Држави, а и за нив. Малку е сложено, но ќе го објасниме тоа подоцна“, изјави Трамп за CNBC.
